Onderzoek naar wappen

Onderzoekers van de GGD Zuid-Limburg en de Universiteit Maastricht hebben drugsgebruik tijdens seks onder Nederlandse swingers onderzocht. Een paar uitkomsten:

• Onder 289 swingers die tussen 2009 en 2012 een soa-polikliniek in Zuid-Limburg bezochten, meldde 48% recreatief drugsgebruik tijdens het swingen (zonder alcohol en erectiemiddelen mee te tellen). Bij vrouwen hing drugsgebruik samen met een grotere kans op een soa.
• In een online vragenlijst uit 2018 onder 1.005 swingers gaf 44% aan drugs te gebruiken tijdens seks: 51% van de vrouwen, 44% van de biseksuele mannen en 39% van de heteroseksuele mannen.
• In beide studies werden XTC/MDMA en GHB/GBL veel genoemd.

Deze cijfers laten zien dat drugsgebruik tijdens seks binnen de swingersscene voorkomt. Ze zeggen niet hoeveel Nederlanders wappen.

Cijfers over wappen lopen uiteen. Dat komt onder meer door verschillen in:

• definities: telt alcohol mee, en erectiemiddelen of poppers?
• doelgroep: swingers, mannen die seks hebben met mannen, jongeren of de algemene bevolking;
• selectie: bezoekers van een soa-polikliniek verschillen van mensen die een online vragenlijst invullen;
• zelfrapportage: mensen vullen zelf in wat ze gebruiken, en schaamte of vergeten kan meespelen;
• onderzoeksperiode: gebruik in het afgelopen halfjaar is iets anders dan ooit gebruikt;
• welke middelen zijn meegenomen;
• termen: "wappen" en "chemsex" worden in verschillende groepen gebruikt en betekenen niet precies hetzelfde.

Het meeste Nederlandse onderzoek naar wappen komt uit de swingersscene. De bekendste studies zijn uitgevoerd onder bezoekers van een soa-polikliniek in Zuid-Limburg en onder swingers die via swingerswebsites werden benaderd. Die groepen zijn niet representatief voor alle swingers in Nederland: mensen die zich laten testen of online meedoen, kunnen anders zijn dan mensen die dat niet doen. In de onlinestudie noemden deelnemers zowel voordelen die zij zelf ervoeren, zoals een intensere seksbeleving, als risico's. De onderzoekers adviseren hulpverleners om informatie over veiliger seks en drugsgebruik te geven en daarbij ook de ervaren voordelen te erkennen.

Chemsex is een term die vooral wordt gebruikt voor drugsgebruik tijdens seks onder mannen die seks hebben met mannen, vaak met middelen als GHB/GBL, crystal meth en 3-MMC. In een Nederlandse studie uit 2018 onder 250 mannen die seks hebben met mannen en een soa-polikliniek buiten de grote steden bezochten, meldde 35% chemsex. Omdat het om andere groepen, andere middelen en een andere context gaat, zijn uitkomsten over chemsex niet zomaar te vertalen naar wappen. Lees meer over wappen en chemsex.

• Hoe vaak wappen voorkomt in de hele Nederlandse bevolking.
• Hoe het gebruik zich door de jaren heen ontwikkelt binnen de swingersscene.
• Wat de gevolgen op de langere termijn zijn voor de lichamelijke en psychische gezondheid van mensen die wappen.
• Welke vormen van voorlichting en hulp het beste aansluiten bij swingers die drugs gebruiken.
• Hoe vaak grensoverschrijding voorkomt bij seks onder invloed in deze groep.

Drug use, sexual risk behaviour and sexually transmitted infections among swingers: a cross-sectional study in The Netherlands

Auteurs: L.W.L. Spauwen, A.M. Niekamp, C.J.P.A. Hoebe en N.H.T.M. Dukers-Muijrers. Jaar: 2015 (Sexually Transmitted Infections). Onderzochte groep: 289 swingers die van 2009 tot 2012 een soa-polikliniek in Zuid-Limburg bezochten. Onderwerp: drugsgebruik, seksueel risicogedrag en soa's. Samenvatting: 48% meldde recreatief drugsgebruik tijdens het swingen; bij vrouwen hing drugsgebruik samen met een soa. Beperkingen: één regio, alleen bezoekers van een soa-polikliniek, zelfrapportage, momentopname. Naar het onderzoek

Prevalence of drug use during sex among swingers and perceived benefits and risks: a cross-sectional internet survey in the Netherlands

Auteurs: Y.J. Evers, N.H.T.M. Dukers-Muijrers, C.J.G. Kampman en anderen. Jaar: 2020 (Sexually Transmitted Infections). Onderzochte groep: 1.005 swingers die in 2018 via swingerswebsites een online vragenlijst invulden. Onderwerp: hoe vaak drugs tijdens seks worden gebruikt en welke voordelen en risico's swingers zelf ervaren. Samenvatting: 44% gebruikte drugs tijdens seks, vaker vrouwen dan mannen. Beperkingen: deelnemers selecteerden zichzelf via internet, zelfrapportage, momentopname. Naar het onderzoek

Chemsex among men who have sex with men living outside major cities and associations with sexually transmitted infections

Auteurs: Y.J. Evers, G.A.F.S. Van Liere, C.J.P.A. Hoebe en N.H.T.M. Dukers-Muijrers. Jaar: 2019 (PLOS ONE). Onderzochte groep: 250 mannen die seks hebben met mannen en in 2018 een soa-polikliniek buiten de grote steden bezochten. Onderwerp: chemsex en soa's. Samenvatting: 35% meldde chemsex; XTC/MDMA en GHB/GBL werden het meest genoemd. Beperkingen: andere doelgroep dan swingers, regionaal, momentopname. Naar het onderzoek

Alcohol and drug use during sex and its association with sexually transmitted infections among young people visiting Dutch STI clinics

Auteurs: Evers, Op den Camp, Lenaers, Dukers-Muijrers en Hoebe. Jaar: 2023 (Sexually Transmitted Infections). Onderzochte groep: 11.714 heteroseksuele jongeren onder de 25 die tussen 2016 en 2019 twee Nederlandse soa-poliklinieken bezochten. Onderwerp: alcohol en drugs tijdens seks en soa's. Samenvatting: 45% meldde alcoholgebruik en 22% drugsgebruik tijdens seks; cannabis werd het meest genoemd. Beperkingen: jongeren, geen swingers; alleen bezoekers van soa-poliklinieken; gegevens uit de registratie van de klinieken. Naar het onderzoek

Drugsgebruik in een seksuele context, een beschouwing vanuit een volksgezondheids- en gebruikersperspectief

Auteurs: Y. Evers, N. Dukers-Muijrers en C. Hoebe. Jaar: 2022 (Tijdschrift voor Seksuologie). Onderzochte groep: overzicht van onderzoek onder mannen die seks hebben met mannen, swingers en jongeren. Onderwerp: drugsgebruik tijdens seks vanuit volksgezondheid en de ervaring van gebruikers. Samenvatting: Nederlandstalig overzichtsartikel dat de cijfers per groep naast elkaar zet en ingaat op risico's en zorgbehoeften. Beperkingen: beschouwend artikel, geen nieuw onderzoek. Naar het artikel

Swingers in de spreekkamer, en nu?

Auteurs: A.M. Niekamp, L. Spauwen, C. Hoebe en N. Dukers. Jaar: 2012 (SekSoa magazine, Soa Aids Nederland). Onderzochte groep: 108 swingers in een studie van de GGD Zuid-Limburg. Onderwerp: swingers, wappen en seksuele gezondheid, voor zorgverleners. Samenvatting: beschrijft het begrip wappen en de eerste resultaten van het onderzoek; een groot deel van de deelnemers gebruikte drugs tijdens het swingen, vaak in combinatie. Beperkingen: kleine groep, eerste meting, vakblad en geen wetenschappelijk tijdschrift. Naar het artikel

Ken je een relevant onderzoek of rapport dat op deze pagina ontbreekt? Stuur de titel en bron naar [email protected]. De redactie beoordeelt of de publicatie aan het bronnenbeleid voldoet.

WAP.nl doet op dit moment geen eigen onderzoek en houdt geen enquêtes. Als WAP.nl ooit eigen onderzoek wil publiceren, gebeurt dat alleen met een onderzoeksprotocol, een privacytoets, een duidelijke toestemmingsprocedure, een beschrijving van de methode en de deelnemers, de beperkingen, een bewaartermijn voor de gegevens en een verantwoordelijke onderzoeker met naam.